25/5/2024

43ο Συμποσίο Βυζαντινής και Μεταβυζαντινής Αρχαιολογίας και Τέχνης της Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας

Διαδικτυακή μετάδοση https://diavlos.grnet.gr/room/13347?eventid=16421

Παρουσίαση ψηφιακού αποθετηρίου του Αρχείου Οικογένειας Λαμπάκη ξεκινώντας από την συλλογή του Γεωργίου Λαμπάκη.

Αξιότιμε Κύριε Περιηγητή,

Εκ μέρους του Διοικητικού Συμβουλίου του Αρχείου Οικογένειας Λαμπάκη ( ΑΟΛ) με ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση, βρισκόμαστε ενώπιόν σου για να παρουσιάσουμε το ψηφιακό αποθετήριο του Αρχείου Οικογένειας Λαμπάκη (ΑΟΛ). και πιο συγκεκριμένα, την ψηφιοποίηση του προσωπικού αρχείου του Γεωργίου Λαμπάκη ( ΓΛ), του πρώτου Έλληνα Βυζαντινολόγου, Αρχείο το οποίο εντοπίστηκε στο τέλος της δεκαετίας του 1980.

Τι επιδιώκουμε με την ψηφιοποίηση και την λειτουργία της σχετικής πλατφόρμας, την οποία θα σας παρουσιάσουμε ;

Αφενός, την διάσωση και την εποπτεία του αρχειακού υλικού, και φυσικά την καλλίτερη φύλαξή του. και

Αφετέρου, το να είναι το υλικό αυτό προσβάσιμο στους ερευνητές, αλλά και σε κάθε ενδιαφερόμενο, και μέσω αυτού να παρέχεται η δυνατότητα να διαμορφώσουν και να διατυπώσουν πληρέστερα την προσωπική τους θέση, επιστημονική ή οχι , τόσο για το ειδικότερο θέμα που τους ενδιαφέρει, όσο και για το σύνολο του αρχείου και το έργο του Γεωργίου Λαμπάκη γενικότερα.

Η θέση τους αυτή θα φιλοξενηθεί στην ιστοσελίδα του Αρχείου.

Συνοπτικά τα βήματα που διατρέξαμε για να φτάσουμε στην ολοκλήρωση του εγχειρήματος μας αυτού, είναι τα ακόλουθα.

·  Πρώτο βήμα υπήρξε η καταλογογράφηση του υλικού από τον Δρα Νικόλα Φύσσα κατά τα έτη 1998/2001, εργασία που απέδωσε περίπου 7.000 εγγραφές.

·Το επόμενο βήμα, έγινε η φύλαξη τους σε αντιόξυνα κουτιά και άρχισε να πραγματοποιείται η ψηφιοποίηση.

Σκοπός μας ήταν, και είναι, να δοθεί η δυνατότητα της απομακρυσμένης πρόσβασης στο περιεχόμενο του αρχειακού υλικού.:

Το αποτέλεσμα όλης αυτής εργασίας είναι ότί:

·  1ον τώρα είναι πολύ δύσκολο να αναζήτησης την λήθη, όταν απέναντι σου έχεις τις μηχανές αναζήτησης και τις υπενθυμίσεις του Διαδικτύου.

·  2ο οτι  Πιθανώς να αναδειχθούν πληροφορίες για την ιστορική διαδρομή των μνημείων που τώρα λανθάνουν, εμπλουτίζοντας τη γνώση γύρω από αυτά. Και τέλος:

·  3ο  και κατά κύριο λόγο, αποκαθίσταται η ιστορική αλήθεια γύρω από την προσωπικότητα και το έργο του Γ. Λ.,  και αποδεσμεύεται από αμφιλεγόμενες προσωπικές κρίσεις του παρελθόντος, από Βυζαντινολόγους και μη, κρίσεις που ήταν  πιο κοντινές στην ίδρυση και την εδραίωση της ΧΑΕ και του ΒΧΜ.

Αυτά τα ολίγα, εισαγωγικά.

Στην συνέχεια η πολύτιμη συνεργάτης μας κα Λουκία Κοτσιμπού, η Υπεύθυνη για την οργάνωση και ψηφιοποίηση του αρχείου, θα σας παρουσιάσει πιο συγκεκριμένα το έργο που επιτελέστηκε και τις πρακτικές δυνατότητες που πλέον παρέχονται.

Πριν αποχωρήσω, θα ήθελα να εκφράσω τις θερμές μου ευχαριστίες στην Χριστιανική Αρχαιολογική Εταιρεία διά του Προέδρου της και του ΔΣ για την παρούσα ευκαιρία που μας δίνει· αλλά και στα προηγούμενα ΔΣ για το ότι αγκάλιασαν εξαρχής το εγχείρημά μας, και έδωσαν την ευκαιρία να παρουσιαστούν πτυχές του αρχείου σε προηγούμενα συμπόσια της, από εκλεκτούς επιστήμονες και συνεργάτες. 

Ιδιαίτερη είναι η οφειλή μας και η ευγνώμων αναφορά μας στην ομότιμη καθ. του ΕΚΠΑ κα Σοφία Καλοπίση-Βέρτη, οι συμβουλές της οποίας στα πρώτα βήματα του έργου υπήρξαν καθοριστικές. .

 Σας ευχαριστώ

Ιωάννης Λαμπάκης
Πρόεδρος 


Περιγραφή Αρχείου

Το Αρχείο της Οικογένειας Λαμπάκη περιέχει κειμήλια τριών γενεών. Αρχικά έχουν γίνει εργασίες που αφορούν την πρώτη γενιά της οικογένειας και καλύπτουν μια μεγάλη περίοδο του 19ου αι. και 20ου αι. Ξεκινούν από το 1850 έως και την δεκαετία του 1920.

Το μέγεθος των τεκμηρίων αυτών είναι 7,000 τεκμήρια, περίπου 100.000 σελίδες, αποθηκευμένα σε 100 κουτιά.

Παραγωγοί του υπο-αρχείου είναι η Οικογένεια Λαμπάκη, ο Ιωάννης Δ. Λαμπάκης (1851-1916), ο Γεώργιος Λαμπάκης (1854-1914) ο Εμμανουήλ Λαμπάκη (1859-1909) και το Αρχείο Οικογένειας Λαμπάκη (ΑΜΚΕ).

Πρόσκτηση

Το αρχείο είναι κληρονομιά του Ιωάννη Εμμ. Λαμπάκη, ενώ ελάχιστο από το υλικό έχει αγοραστεί ή δοθεί δωρεά από συλλέκτες

 Αναμένονται περαιτέρω προσθήκες υλικού. Το αρχείο βρίσκεται πάντα σε συνεχή αναζήτηση υλικού.

Παρουσίαση περιεχομένου

Η συλλογή του Γεωργίου Δ.Λαμπάκη περιέχει:

  1. Αρχείο Αλληλογραφίας (1789 – 1914 και αχρονολόγητα) **** ~ 1600 επιστολές
    - Εισερχόμενες επιστολές
    - Οικογενειακές επιστολές από την Μητέρα του Μαργαρίτα Λαμπάκη, τον αδερφό του Ιωάννη Λαμπάκη, λοιποί συγγενείς (ξαδέρφια και θείους)
    - Επαγγελματικές επιστολές από το εσωτερικό και εξωτερικό
    - Εξερχόμενες επιστολές, Επαγγελματικές επιστολές προς Βασίλισσα Όλγα, προς επιστημονικούς συνεργάτες

  2. Αρχείο Έργων – Επιγραφών (1892 – 1911 και αχρονολόγητα) ***** 64 Έργα
    - Η κατηγορία αυτή αφορά τις 
    πρωτότυπες εργασίες του Γεωργίου Λαμπάκη που βρίσκονται σε τελειοποιημένη μορφή και οι οποίες έχουν καταστρωθεί από τον ίδιο σε τετράδια σχήματος Α4. Κάποιες θεωρούνται εγχειρίδια των παραδόσεών του.
    - Χριστιανική εικονογραφία, Θολοδομία, Λειτουργική, Βυζαντινή Νομισματική, Πατριαρχικά Σιγίλια
    Θρησκευτικά – Λειτουργικά
    - Χριστιανική Εικονογραφία, Λόγοι Ευαγγελισμού, Πατριαρχικά Σιγίλια
    - Αρχαιολογικά έργα
    - Αι εν Σικελία Χριστιανικαί Αρχαιότητες, Θολοδομία,
    - Επιγραφές Ανά είδος και επιγραφές ανά περιοχή 

  3. Αρχείο Εφημερίδων – Εντύπων (ΦΕΚ)  (1881 – 1914) ***** 730 – αποκόμματα και ολόκληρες
    - Εφημερίδες με άρθρα δημοσιευμένα από τον ίδιο
    - Εφημερίδες με αναφορές στον Γ. Λαμπάκη (φυσικά αντικείμενα και ψηφιακά από το αποθετήριο της Βουλής),
    - Εφημερίδες με άρθρα σημειωμένα από Γ. Λαμπάκη,
    - Ξενόγλωσσα άρθρα σημειωμένα από Γ. Λαμπάκη

  4. Αρχείο Ημερολογίων  (1870 – 1906) ***** 104 ημερολόγια
    - Ημερολόγια με σημειώσεις από τις περιηγήσεις του,
    - Ημερολόγια καταγραφής ταμείων,
    - Προσωπικά ημερολόγια

  5. Αρχείο Μνημείων (1885 – 1905) ***** 141 χειρόγραφες σημειώσεις περιηγήσεων (Λείπουν 102 αριθμημένες σημειώσεις)
    - Πρωτογενές υλικό των μελετών του από περιηγήσεις σε Βυζαντινούς Ναούς, Μονές και τόπους του ενδιαφέροντός του σε όλη την Ελλάδα.

  6. Αρχείο Χειρογράφων (1790 – 1913) ****** 733 φάκελοι
    - Λόγοι περιστασιακοί – επετειακοί -επικήδειοι, Σκέψεις, σημειώσεις, Μελέτες, Κείμενα, Έγγραφα, Διεκκλησιαστικά, Μικρά Ασία, Σημειώσεις διαλέξεων Γ.Λ., Αρχαιολογικές Μελέτες Γ. Λ., Διαξιφισμοί-Κρίσεις-Αναγγελίες, Κείμενα Υμνογραφικά-Λειτουργικά
    - Σημειώσεις Μαθημάτων του, Θεολογία, Ιστορία, Φιλοσοφικά, Ψυχολογία, Γεωλογία, Ηθική Χριστιανική Ηθική, Γεωγραφία, Λατινικά, σημειώσεις Ριζαρείου
    - Αρχείο Α. Νάζου, Όσιος Λουκάς, Ευαγγελικά 1887-1899, Δαφνί, Ρωσική Εκκλησία, Κρίσεις ξένων περί της πρώτης ημών συγγραφής, Καΐρης Θεόφιλος, Υπηρεσία σε Βασίλισσα Όλγα, Βιβλιοκρισίες, Ένωση εκκλησιών

  7. Αρχείο Καρτ-ποστάλ (1900 – 1913) ****** 1919 Καρτ-Ποστάλ
    Γραμμένες, αναμνηστικές, ευχητήριες, ευχαριστήριες, Άγραφες

  8. Αρχείο Βιβλίων Γ.Λ. (1882 – 1912) ***** 24
    Δημοσιευμένα βιβλία του

  9. Αρχείο Φωτογραφίας  *****  (σύνολο είναι 1023)
    Φωτογραφίες του Γεωργίου Λαμπάκη, οικογενειακές, συλλογή από κλήρο, πίνακες, αγάλματα, μνημεία, τοποθεσίες, εκκλησιαστικά είδη, ομαδικές, αγιογραφίες και πρόσωπα. 

Αντικείμενα που έχουν προστεθεί πρόσφατα

Άρθρα: <άγνωστη>, Αναφορά σε διάλεξη Γεωργίου Λαμπάκη

Ar2Ge-00000000-03.pdf

Αναφέρεται σε διάλεξη του Γεωργίου Λαμπάκη σχετικά με τις επιστήμες του.

Το άρθρο είναι σε απόκομμα και λείπουν η αρχή και το τέλος.

Άρθρα: Αρμονία, Σμυρναΐκαί Σημειώσεις

Ar2Ge-00001002-01.pdf

"Διάψευσις για το Άρθρο της Ημερησίας"

Άρθρα: Αστήρ της Τήνου, Διάφορα, 1913

Ar2Ge-19131121-01-w.pdf

Αναφορά στον Γεώργιο Λαμπάκη στην στήλη Διάφορα

Άρθρα: <άγνωστη>, Reunion with the Orthodox Church

Ar2Ge-00000000-02.pdf

Αναφέρεται στην παρουσία του Γεώργιου Λαμπάκη στον Αγγλικανικό ναό του Άγιου Ιωάννη τον Ευαγγελιστή όπου εξέφρασε την επιθυμία να δώσει διάλεξη για…

Άρθρα: Ακρόπολις, Η Γέννησις του Χριστού"¨, 1908

Ar2Ge-19081225-01-w.pdf

Η Γέννησις του Χριστού. Σελίς εκ του θείου Δράματος

Άρθρα: Αθήναι, Στήλη περί φούρνου, 1908

ΑΘΗΝΑΙ ΔΕΚ. 1908.pdf

Στήλη περί Φούρνου
Το καθολικόν, το Φετιχιε
Καρβελια ως είδος άρθρα

Άρθρα: Νεολόγος Πατρών, Η θεία πηγή του Αιτωλικού, 1907

49 ΝΕΟΛΟΓΟΣ 20-07-1907.pdf

Αι Χθεσιναι νεώτεραι ειδήσεις,
Αι πρώται έρευναι. Το ενδιαφέρον της βασίλισσης. Τι είπε δια το Θάυμα. Η δωρεά της. Ο ναός των ταξιαρχών. Η διάλεξις…

Άρθρα: <άγνωστο έντυπο>, Hommage a un savant grec

Ar2Ge-00000000-38-wo.pdf

Αναφέρεται στο έργο του Γεωργίου Λαμπάκη σε σχέση με την Χριστιανική Αρχαιολογία

Δελτίο ΧΑΕ Ζ', 1906, Περίοδος Α'

5116-133-9687-1-10-20130426.pdf

Κατάλογος Περιηγήσεων Γεωργίου Λμαπάκη

Άρθρα: Εκφωνηθείς εν τη εξέδρα της πλατείας της προκυμαίας Τήνου.."

Εκφωνηθείς εν τη εξέδρα της πλατείας της προκυμαίας Τήνου κατά την Πανήγυριν της 25 Μαρτίου 1908, υπό του κ. Γ.Λαμπάκη, καθηγητού εν τω Εθν.…

Χειρόγραφα: Φιλαρμονικός Σύλλογος Τήνου, 1897

MA-189408-001-wo.pdf

Ανακοίνωση εκλογής Γεωργίου Λαμπάκη ως επίτιμο μέλος του Συλλόγου.

Χειρόγραφα: Πρόχειρα γραμμένη επιστολή

MA-190703-002-wo.pdf

Φάκελος εγγράφων συγκροτημένος από Γ.Λ.

Χειρόγραφα: "Η Βυζαντινή Πινακοθήκη πρότασης εν Παρισίων. Το Χριστιανικόν Μουσείο"

MA-000000-413-17π-wο.pdf

"Η Βυζαντινή Πινακοθήκη πρότασης εν Παρισίων. Το Χριστιανικόν Μουσείο"